به گزارش خبرگزاری یولن، محمد قوچانی، علیرضا معزی و محمد مهاجری در یادداشتی تحلیلی به رویداد مهم سیاست خارجی ایران پرداخته اند.
در ادامه قسمتی از این یادداشت که در یولن منتشر شده است را میخوانید:
روابط ایران و آمریکا از ۱۳ آبان ۱۳۵۸ وارد بحرانی شده است که هنوز خاتمه نیافته است . البته می توان این تاریخ را به عقب تر بازگرداند و آن را به ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ برگرداند که دولت جمهوریخواه آمریکا علیه دولت ملی گرای ایران کودتا کرد . کودتایی که این روزها با شبیه سازی آن ، این شائبه هر روز قوی تر می شود که گویی باز جمهوریخواهان آمریکا میخواهند سلطنت طلبان ایران را به قدرت بازگردانند.
گرچه برخی ( مانند مهندس میر حسین موسوی ) در گذشته به شباهت ملی شدن صنعت نفت ایران با صنعت هسته ای اشاره کرده اند اما ما میخواهیم از منظری دیگر به این شباهت بپردازیم : و آن شباهت مذاکرات دولت دکتر محمد مصدق با دولت وقت آمریکا بر سر حل مساله ملی شدن صنعت نفت ایران بود که آن قدر کش دار و کند بود که در نهایت انگلیسی ها به عنوان متضرران ملی شدن صنعت نفت ایران توانستند آمریکایی ها را به براندازی دولت ایران راضی کنند .
نقشی که در روزگار ما دولت اسرائیل در تحریک ایالات متحده آمریکا برعهده گرفته است و متاسفانه حتی متحدان دولت هم نقش مثبتی در جلوگیری از کودتا و سقوط دولت وقت ایفا نکردند . به خصوص که دولت هم تلاشی برای مشارکت ملت در مقاومت نکرد و آنان را فراموش کرد .
انفعال دکتر مصدق رئیس دولت ملی ایران
در آن دوران و انعطاف ناپذیری آن جنبش در مذاکرات سبب شد در نهایت سقوط دولت مشروطه و بازگشت سلطنت مطلقه با کمک بیگانه رخ دهد .
اما در روزگار ما وضعیت می تواند متفاوت باشد : پس از یک جنگ خارجی که با تجاوز اسرائیل شروع شد و با تهاجم آمریکا در آستانه ی پایان قرار گرفت ، ملت – دولت ایران با مقاومت ملی و موشکی خود توانست از مرحله اول رویارویی هسته ای عبور کند . این مرحله را گاهی با رخداد ۲۵ مرداد ۱۳۳۲ مقایسه کرده اند که کودتایی نافرجام بود اما در نهایت سه روز بعد در ۲۸ مرداد به فرجام خود رسید. متاسفانه در شش ماه فاصله از جنگ ۱۲ روزه تا مرحله دوم این رویارویی هسته ای یعنی روزهای درپیش ، دولت و کل حاکمیت نتوانستند از وفاداری و پایداری ملت قدر دانی و این سرمایه اجتماعی را حفظ کنند .
اکنون در شکننده ترین دوران انسجام ملی در ایران – که باید در یادداشتی جداگانه به آن پرداخت – گروه مذاکراتی ایران فردا راهی مرحله نهایی گفتگوهایی میشوند که سرنوشت مسیر دیپلماسی را روشن میکند. متاسفانه تدارکات پشت جبهه دیپلماسی به خصوص در ارکان قدرت و نیز کف خیابان به گونه ای نیست که مذاکره کنندگان بتوانند به حداکثر امتیازات برسند . به قول ماکیاولی هر جمهوری باید به دوچیز متکی باشد ؛ قانون خوب و سلاح کارآمد و به نظر می رسد با وجود تقویت بازدارندگی نظامی ایران ، بازدارندگی اجتماعی به خصوص در حوادث اخیر آسیب جدی دیده است . حتی یک جان باخته برای ملتی که در همه جنگ ها از نبرد با بعثی ها تا داعشی ها و نیز صهیونی ها از بذل جان و مال و روان و آسایش دریغ نکرده اند و زیر بار تحریم خم شده اند ، زیاد است .
۲۱۹
