الهه جعفرزاده: شهرزاد آشوری، دختر ۹ سالهای که چندی پیش به منظور جراحی انحراف ستون فقرات به بیمارستان رفت، ناگهان پزشکان را با یک معمای پزشکی نادر روبهرو کرد: گروه خونی او نه اُ مثبت بود و نه حتی گروه خونی نادر بمبئی! این کشف غیرمنتظره در حین جراحی، چالشی بزرگ برای تیم پزشکی ایجاد کرد، اما با تلاش سازمان انتقال خون و استفاده از خونهای اهدایی خاص، شهرزاد با موفقیت این عمل حساس را پشت سر گذاشت.
حالا خانواده او در انتظار نتایج آزمایشهای پیشرفته از خارج کشور هستند تا راز این گروه خونی منحصربهفرد کشف شود.
در ادامه، روایت مادر شهرزاد از این اتفاق را میخوانید:
کشف غیرمنتظره در اتاق عمل
مادر شهرزاد به یولن میگوید همهچیز از یک جراحی برنامهریزیشده برای اصلاح انحراف ستون فقرات آغاز شد. پزشکان با فرض اینکه گروه خونی شهرزاد اُ مثبت است، بستههای خونی متناسب را برای عمل آماده کرده بودند. اما وقتی آزمایش کراسمچ (تطبیق خون) انجام شد، بدن شهرزاد تمام بستههای خون اُ مثبت و حتی اُ منفی را رد کرد. این اتفاق غیرمنتظره باعث شد جراحی پس از یک ساعت و نیم توقف کند: «جراح به ما گفت بدن دخترم آنتیبادیای دارد که خونهای اهدایی را پس میزند. هیچکس انتظار نداشت با چنین مورد نادری روبهرو شویم.»
جستوجو برای یافتن گروه خونی
پس از توقف جراحی، نمونه خون شهرزاد به سازمان انتقال خون فرستاده شد. ابتدا گمان میرفت او دارای گروه خونی بمبئی باشد، گروه خونی نادری که به دلیل فقدان آنتیژن H، بهعنوان خون خنثی شناخته میشود و فقط از اهداکنندگان مشابه قابل دریافت است. با این حال، آزمایشها نشان داد که گروه خونی شهرزاد حتی بمبئی هم نیست، بلکه احتمالاً «پارابمبئی» یا یک جهش کاملاً جدید است.
خانم آشوری میگوید: «سازمان انتقال خون با هماهنگی، دو واحد خون بمبئی از اصفهان و شیراز تهیه کرد. خوشبختانه، به دلیل خنثی بودن این خون، جراحی با موفقیت انجام شد. جراحان خیلی مراقب بودند که خونریزی میانبافتی به حداقل برسد، چون جایگزین دیگری برای این خون نداشتیم.
در حال حاضر، نمونه خون شهرزاد به آزمایشگاههای خارج از کشور فرستاده شده تا ژنوتایپ دقیق آن مشخص شود. سازمان انتقال خون هم اعلام کرده که این گروه خونی یک جهش نادر است و تا چند هفته آینده نتایج اعلام خواهد شد.»
چالشهای زندگی با گروه خونی نادر
شهرزاد که اکنون در دوره نقاهت پس از جراحی به سر میبرد، حال عمومی خوبی دارد. با این حال، مادرش از نگرانیهای آینده میگوید: «هیچ اطلاعاتی در دسترس نیست. حتی هوش مصنوعی هم نمیتواند درباره گروه خونیای که بمبئی یا پارابمبئی نیست، چیزی بگوید.»
جالب است که گروه خونی نادر شهرزاد تا پیش از جراحی هیچ نشانه ظاهری نداشت. طبق گفته مادر، «تنها نکته غیرعادی، سطح بالای گلبولهای سفید در آزمایشهای او بود که پزشکان آن را به بیماری خاصی مرتبط ندانستند. پزشکان گفتهاند این قبیل مسائل فقط در مواقعی مثل جراحی یا انتقال خون کشف میشوند. در آزمایشهای معمولی، این گروههای خونی خودشان را اُ مثبت نشان میدهند.»
خانواده شهرزاد از نظام سلامت انتظار دارند که زیرساختهای تشخیص و مدیریت گروههای خونی نادر تقویت شود. مادر شهرزاد میگوید: «دغدغه ما این است که چرا باید ماهها منتظر جواب آزمایش باشیم؟ سیستم پزشکی باید مجهزتر شود تا در چنین مواردی بلاتکلیف نمانیم.
سازمان انتقال خون نیز اعلام کرده که پس از شناسایی دقیق گروه خونی شهرزاد، پلاکی برای او صادر خواهد شد تا در آینده در شرایط اضطراری، شناسایی گروه خونیاش سریعتر انجام شود.»
شهرزاد اکنون در خانه دوران نقاهت را سپری میکند و تا دو ماه آینده باید از فعالیتهای سنگین پرهیز کند. با این حال، روحیه او و خانوادهاش بالاست. مادرش میگوید: «خدا را شکر که جراحی با موفقیت انجام شد. حالا فقط منتظریم تا گروه خونیاش مشخص شود و برای آینده آماده باشیم.»
۴۷۲۳۲
